Đề bài: Giải thích và chứng minh câu tục ngữ: “Nhất tự vi sư, bán tự vi sư”

Bài làm

Như chúng ta đã biết, truyền thống “Tôn sư trọng đạo” đã ăn sâu vào văn hóa của dân tộc ta. Trong sự nghiệp giáo dục cũng như công cuộc xây dựng đất nước thì vai trò của người thầy luôn được đề cao. Chính vì thế mỗi người cần phải biết ơn, kính trọng các thầy cô giáo đã từng dạy dỗ mình. Dân gian ta còn có câu “Nhất tự vi sư, bán tự vi sư” để dạy cho chúng ta bài học sâu sắc về truyền thống đó.

Trước hết câu tục ngữ này hiểu theo nghĩa đen là: một chữ cũng là thầy, nửa chữ cũng là thầy. Hàm ý của câu này nhằm nhắc nhở mỗi chúng ta cần phải biết ơn người dạy dỗ, dìu dắt mình. Ai đã và đang là học trò thì đều có những người thầy “chèo lái” để đưa chúng ta đến với bến bờ của những tri thức, văn minh nhân loại. Thầy là người dạy con tập đọc, tập tô từng con chữ đến những kiến thức sâu rộng khác. Công ơn sinh thành và dưỡng dục là hai điều mà mỗi chúng ta không được phép lãng quên và chối bỏ. Cha mẹ sinh thành nên chúng ta, cho chúng ta có cơ hội được sống, được thương yêu và học tập. Mà thầy cô là người cho chúng ta nhận thức về kiến thức khoa học, về cách nhận biết điều hay lẽ phải trong cuộc sống.

Xem thêm:  Cảm nhận về tình yêu quê hương của con người gần trọn đời xa quê qua bài thơ Ngẫu nhiên vịết nhân buổi mới về quê của Hạ Tri Chương

giai thich va chung minh cau tuc ngu “nhat tu vi su ban tu vi su” - Giải thích và chứng minh câu tục ngữ: “Nhất tự vi sư, bán tự vi sư”
Giải thích và chứng minh câu tục ngữ: "Nhất tự vi sư, bán tự vi sư"

Xưa kia, thầy là người có vai trò quyết định đến thành công của học trò trong sự nghiệp. Khi ấy mỗi người chỉ nhận một thầy duy nhất, xuyên suốt cả quãng đời vì thế tình cảm thầy trò luôn gần gũi và thân thiết. Ngược lại ngày nay khi xã hội phát triển cùng với những cải cách thì ngay từ nhỏ chúng ta đã chịu sự dạy dỗ của rất nhiều thầy cô khác nhau. Người thầy khi ấy chỉ đảm nhiệm về một bộ môn cụ thể nào đó chứ không còn là duy nhất nữa. Vì thế thứ tình cảm thầy trò cũng không còn được sâu sắc như trước. Nhưng lời dạy “Nhất tự vi sư, bán tự vi sư” chính là giúp chúng ta nhìn nhận về mối quan hệ thầy trò ngay cả thời xưa và trong hiện tại. Đã là thầy thì dù cho có dạy ta một ngày, có dạy ta “nửa chữ” thì cũng là thầy và cần được coi trọng. Ở đây “nửa chữ” có thể hiểu là dạy trong thời gian ngắn, dạy chúng ta những điều nhỏ bé hay ngược lại “một chữ” là dạy trong thời gian dài, cho chúng ta nhiều kiến thức thì cũng là thầy của chúng ta.

Thầy cô là người hằng ngày chỉ bảo cho chúng ta những điều hay lẽ phải tuy nhiên không phải ai cũng có ý thức tốt và tôn trọng thầy cô. Bên cạnh những học trò ngoan ngoãn, vâng lời thầy cô thì không ít người không những không nghe lời thầy dạy mà còn cư xử với thái độ vô lễ. Đó thật là một điều đáng buồn. Nếu ngay từ nhỏ chúng ta có những suy nghĩ sai lệch, thái độ thiếu tôn trọng bề trên nhất là những người đã dạy dỗ mình thì tương lai lớn lên sẽ khó trở thành người có ích. Học tập kiến thức và tu dưỡng đạo đức không phải chỉ trong ngày một ngày hai mà nó là cả một quá trình dài đầy khó khăn cũng có nhiều vấp ngã. Khi ấy người luôn sát cánh bên cạnh ta ngoài bố mẹ còn có những người thầy vì ta trăn trở, thao thức. Người luôn mong muốn đưa những cô cậu học trò ngỗ nghịch không lầm đường lạc lối và trở nên ngoan ngoãn, lễ phép, những học trò học kém thì trở nên học tập tốt hơn… Nhưng mấy ai hiểu được những lo lắng suy tư đó. Nếu những bạn đó thấu hiểu và thay đổi bản thân thì sau này đó mới là những người nhận thức được sâu sắc tình cảm và vai trò của người thầy.

Xem thêm:  Cảm nhận về vẻ đẹp cổ điển trong bài thơ Qua đèo Ngang và Chiều hôm nhớ nhà của Bà Huyện Thanh Quan

Bên cạnh vấn đề về học trò thì bản thân người giáo viên cũng phải luôn mở rộng vốn kiến thức của bản thân, phải theo sự phát triển của thời đại để truyền đạt kiến thức cho học sinh, không bảo thủ, lạc hậu. Khi nắm bắt kịp những thay đổi của thời đại, dạy dỗ nhưng đồng thời cũng tìm hiểu những thay đổi trong tâm tư, tình cảm, tâm lý của học sinh. Có được như vậy mới kích thích được niềm ham học hỏi từ học sinh, tìm ra phương pháp giảng dạy tốt.

Nghề dạy học chính là “nghề cao quý trong tất cả các nghề cao quý”. Mỗi chúng ta cần ghi nhớ, biết ơn công lao dạy dỗ của thầy cô. Đồng thời mỗi người thầy cũng cần không ngừng phát triển bản thân để trở thành một tấm gương cho học trò noi theo và có thể truyền đạt được nhiều kiến thức, kỹ năng cho học trò.

Mai Du

Bài viết liên quan

Xem thêm:  Cảm nhận về bài ca dao: "Công cha như núi Thái Sơn. Nghĩa mẹ như nước trong nguồn chảy ra. Một lòng thờ mẹ kính cha. Cho tròn chữ hiếu mới là đạo con”