Đề bài: Phân tích bài thơ Tây Tiến của Quang Dũng

Bài làm:

Quang Dũng là một trong những nhà thơ trưởng thành trong cuộc kháng chiến chống Pháp, tên tuổi của ông gắn liền với bài thơ “Tây Tiến” được đưa vào giảng dạy trong chương trình Trung học Phổ thông, bài thơ đã khắc họa nên bức tranh thiên nhiên hùng vĩ, con người, đặc biệt là những người lính Việt Nam luôn bất khuất kiên cường trong cuộc kháng chiến chống Pháp của dân tộc.

Bài thơ được sáng tác vào năm 1948, khi cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp đang diễn ra khẩn trương, thực dân Pháp chủ trương “Đánh nhanh thắng nhanh”, nhân dân ta lại một lần nữa gồng mình chống lại đế quốc thực dân xâm lược. Đoạn thơ mở đầu của bài thơ là những cuộc hành quân gian khổ của đoàn quân Tây Tiến, Tây Tiến là tên gọi của một đoàn quân được thành lập vào đầu những năm 1947, có nhiệm vụ phối hợp với bộ đội Lào, bảo vệ biên giới Việt – Lào. Cuối năm 1947, Quang Dũng tham gia vào đội quân Tây Tiến, bài thơ là sáng tác khi Quang Dũng đã được chuyển qua đơn vị khác. Rời xa đơn vị cũ, ngồi ở Phù Lưu Chanh, tác giả đã hồi tưởng và viết nên bài thơ Tây Tiến. Trong khi nhận nhiệm vụ của mình, những chiến sỹ đã hành quân cả ngày đêm, băng rừng, vượt suối để đến được khu vực tập kết, đồng thời hoàn thành nhiệm vụ của mình.

“Sông Mã xa rồi Tây Tiến ơi! 
Nhớ về rừng núi nhớ chơi vơi 
Sài Khao sương lấp đoàn quân mỏi 
Mường Lát hoa về trong đêm hơi”

Đoạn thơ là cảm xúc riêng của tác giả khi hồi nhớ về quá khứ, nỗi nhớ về đoàn quân Tây Tiến, nhớ đến da diết những địa danh mà Quang Dũng cùng đơn vị của mình đã đi qua. 

Xem thêm:  Anh (chị) suy nghĩ như thế nào về câu nói của nhà phê bình Viên Mai: "Làm người thì không nên có cái tôi... Nhưng làm thơ thì không thể thiếu cái tôi"

“Dốc lên khúc khuỷu dốc thăm thẳm 
Heo hút cồn mây, súng ngửi trời 
Ngàn thước lên cao, ngàn thước xuống 
Nhà ai Pha Luông mưa xa khơi”

Những con đường hành quân gian khổ, bức tranh thiên nhiên hùng vĩ đồng thời cũng là những khó khăn gian khổ mà những chiến sỹ của chúng ta phải đối mặt trên đường hành quân. Những đường nét được khắc họa càng hiện rõ hơn quãng đường hành quân của những chiến sỹ đoàn quân Tây Tiến. 

Quang cảnh núi rừng khi đoàn quân Tây Tiến phải hành quân qua, câu thơ “Dốc khúc khuỷu dốc thăm thẳm” mô tả những đoạn đường gian khó thực tế ngoài chiến trường mà tác giả cũng như những đồng đội của mình gặp phải. Giữa chốn ấy, con người như nhỏ bé như cô đơn giữa thiên nhiên hùng vĩ ấy.

“Anh bạn dãi dầu không bước nữa 
Gục lên súng mũ bỏ quên đời! 
Chiều chiều oai linh thác gầm thét 
Đêm đêm Mường Hịch cọp trêu người”

Những người lính trong cuộc kháng chiến gian khổ ấy đã gặp phải những khó khăn, những mất mát, hi sinh của các anh đã đổi lại cho chúng ta một nền độc lập như ngày hôm nay, các anh ra đi lòng đất đón anh về, hình ảnh “gục lên súng mũ bỏ quên đời” là hình ảnh mộc mạc, bình dị, các anh ra đi như giấc ngủ yên giữa trời xanh rộng lớn.

phan tich bai tho tay tien cua quang dung - Phân tích bài thơ Tây Tiến của Quang Dũng

Phân tích bài thơ Tây Tiến của Quang Dũng

Nhớ ôi Tây Tiến cơm lên khói 
Mai Châu mùa em thơm nếp xôi.”

Hình ảnh bình dị thân quen là hình ảnh con người với cuộc sống bình dị, vì mục tiêu cao cả của anh đó là bảo vệ chính những cuộc sống ấy, những cuộc sống với bếp lửa hồng với nồi xôi vừa đơm còn đậm mùi hương lúa mới, những hình đó gợi cho Quang Dũng nhớ về hình ảnh của con người, bình dị thân thương.

Xem thêm:  Bình luận về tinh thần dũng cảm - Văn mẫu lớp 12

“Doanh trại bừng lên hội đuốc hoa 
Kìa em xiêm áo tự bao giờ 
Khèn lên man điệu nàng e ấp 
Nhạc về Viên Chăn xây hồn thơ”

Sau những ngày chiến đấu kiên cường, chiến sỹ ta lại có những giờ thư giãn, những cuộc vui liên hoan chiến thắng quân thù.

“Người đi Châu Mộc chiều sương ấy 
Có thấy hồn lau nẻo bến bờ 
Có nhớ dáng người trên độc mộc 
Trôi dòng nước lũ hoa đong đưa”

Khổ thơ tiếp là hình ảnh nỗi nhớ của tác giả về con người những mảnh đất mà tác giả đã đi qua. Những hình ảnh mộc mạc quen thuộc, những tình quân dân thắm thiết.

“Tây tiến đoàn binh không mọc tóc 
Quân xanh màu lá dữ oai hùm 
Mắt trừng gửi mộng qua biên giới 
Đêm mơ Hà Nội dáng kiều thơm”

Những nỗi nhớ quê hương đặc biệt là những anh chàng Hà Nội nhớ về người thương yêu ở lại nơi hậu phương tiếp tục làm công tác chi viện, tăng gia sản xuất. Những cơn sốt rét, những trận ốm khiến mỗi người lính lại gầy đi, hao đi nhưng tình yêu nỗi nhớ về hậu phương thêm vững tay súng: “Quân xanh màu lá giữ oai hùm” là hình ảnh người lính vượt qua mọi khó khăn thử thách chiến thắng thực dân xâm lược.

“Rải rác biên cương mồ viễn xứ 
Chiến trường đi chẳng tiếc đời xanh 
áo bào thay chiếu, anh về đất 
Sông Mã gầm lên khúc độc hành”

Xem thêm:  Suy nghĩ về bạn và chọn bạn - Văn mẫu lớp 12

Những sự hi sinh của các anh làm nên đất nước của chúng ta ngày hôm nay, nhờ có Quang Dũng mà hình ảnh chiến tranh một lần nữa được khắc họa rõ nét, có sức sống đến tận mai sau. Các anh ra đi để lại cho chúng ta những năm tháng độc lập, một đất nước Việt Nam giàu đẹp như ngày hôm nay.

“Tây tiến người đi không hẹn ước 
Đường lên thăm thẳm một chia phôi 
Ai lên Tây tiến mùa xuân ấy 
Hồn về Sầm Nứa chẳng về xuôi.”

Không có sự chia ly nào là được báo trước, không có sự chia cách nào bằng tình cảm đồng đội, bài thơ đã hồi nhớ lại những kỉ niệm xưa cũ của nhà thơ. 

Bài thơ “Tây Tiến” của nhà thơ Quang Dũng đã tái hiện được những năm tháng khốc liệt của chiến tranh, những chiến sỹ của ta anh dũng, kiên cường đã đánh thắng thực dân Pháp để có được hòa bình – độc lập như ngày hôm nay.

Hà Vũ Hường